Dakwahan mukjizat ini telah pun disangkal sejak berdekad-dekad yang lalu, namun setiap beberapa tahun ia akan muncul kembali dalam kalangan generasi baharu pendakwah Muslim yang kurang memahami, lalu mengulangi dakwaan palsu yang sama berkali-kali.
Sahih Muslim, Jilid 5, Hadith 2199{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}
Sayyidatuna 'A'isha meriwayatkan bahawa Rasulullah (ﷺ) bersabda: Setiap seorang daripada anak Adam telah diciptakan dengan tiga ratus enam puluh sendi; ...
Adakah Nabi Muhammad orang pertama dan satu-satunya individu yang mengetahui maklumat ini? Sudah tentu tidak, memandangkan masyarakat Cina telah pun mengetahuinya jauh lebih awal sebelum zaman Muhammad.
Luxuriant Gems Of Spring And Autumn Annals, Dong Zhongshu, Hlm. 10{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}:
Makhluk lain mengalami kesukaran serta kecacatan dan tidak dapat menandingi Langit dan Bumi; hanya manusia sahaja yang setara dengannya. Manusia mempunyai 360 sendi, ...
Dan:
The Spring And Autumn Of Lu Buwei{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}
tajam persepsinya, pendengarannya akan menjadi peka, deria rasanya sensitif, keupayaan ekspresi lisan pula sempurna, dan kesemua tiga ratus enam puluh sendinya akan berfungsi dengan baik.
Tambahan pula:
Tubuh manusia mempunyai 360 sendi, sembilan rongga badan, serta lima sistem organ yin dan enam sistem organ yang.
Menurut Nathan Sivin, perkara ini sudah pun menjadi pengajaran yang lazim pada abad ketiga Sebelum Masihi (S.M.), iaitu ia jelas telah didokumenkan lebih awal lagi. Kita juga mendapati bahawa pemahaman ini merupakan sebahagian daripada ajaran agama Buddha (sekurang-kurangnya dalam beberapa aliran tertentu, di mana Buddha hidup sekitar 500 S.M.).
Nathan Sivin, State, Cosmos, and Body in the Last Three Centuries B.C. [Bagi Harvard Journal of Asiatic Studies]{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}
Dan:
... Ajaran Buddha Nichiren Daishonin menyatakan bahawa kewujudan kita adalah serupa dengan alam semesta secara keseluruhan, dan alam semesta secara keseluruhannya adalah serupa dengan kewujudan kita. Setiap kehidupan manusia adalah sebuah mikrokosmos. … Terdapat sekitar 360 sendi pada tubuh manusia dan ia mewakili hari-hari dalam setahun. Dua belas sendi utama melambangkan dua belas bulan.
Gangyo Is A Grand And Noble Rite{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}
Oleh itu, Muhammad bukanlah orang pertama atau satu-satunya insan yang mengetahui perkara ini.
Terdapat bukti yang menunjukkan bahawa Muhammad mengenali budaya-budaya lain:
"Aku pergi menemui Rasulullah (ﷺ) bersama beberapa orang dan baginda sedang bersabda: Sesungguhnya aku pernah berniat untuk melarang persetubuhan dengan wanita yang sedang menyusukan anak (ghilah), namun aku melihat orang Rom dan Parsi melakukannya, dan perkara tersebut (persetubuhan) tidak mendatangkan sebarang kemudaratan kepada anak-anak mereka (kepada wanita yang menyusukan anak itu). "
***
Tambahan pula, tiada sebarang bukti saintifik yang mengesahkan bahawa tubuh manusia mempunyai tepat 360 sendi. Ia hanyalah sebuah angka rawak yang sering diulang-ulang oleh para doktor disebabkan keputusan sewenang-wenangnya yang dibuat lebih 2000 tahun dahulu oleh tabib-tabib Cina yang menganggap angka tersebut menarik.
Sebagai contoh bagaimana tiada sesiapa pun yang benar-benar mengetahui jumlah sebenar sendi yang kita miliki (memandangkan takrifan sendi itu sendiri masih tiada kata sepakat), berikut adalah beberapa sumber rujukan...
Dalam buku Anatomy and Physiology, yang ditulis oleh Dr. Blair Fraser (PhD dalam Sains Biologi) dan Profesor Bev Lott (Profesor Emeritus Biologi), dinyatakan bahawa tubuh manusia mempunyai 400 sendi:
https://i.imgur.com/MpjGqiZ.png{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}
pautan buku{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}
Para pengamal perubatan yang berkhidmat di hospital Adventist Health juga mendakwa tubuh manusia mempunyai lebih daripada 400 sendi:
https://www.lodimemorialorthopedics.org/services/sports-medicine/{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}
Jabatan kesihatan University of Michigan pula menyatakan bahawa jumlah sendi adalah sekitar 300:
https://www.uofmhealth.org/conditions-treatments/cmc/total-joint-replacement{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}
Dalam sebuah kertas kajian yang diterbitkan pada tahun lalu di National Centre for Biotechnology Information yang terkemuka, turut dinyatakan bahawa jumlah sendi dalam tubuh manusia adalah sekitar 300:
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC8551718/{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}
Orthopedic Institute of Henderson pula menyatakan bahawa tubuh manusia mempunyai antara 250 hingga 350 sendi:
https://www.oihnv.com/blog/different-types-of-joints-common-problems{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}
Sebuah laman web kanak-kanak yang dikendalikan oleh organisasi Arthritis & Osteoporosis Western Australia turut mengajarkan anggaran yang sama iaitu sekitar 250 hingga 350 sendi:
http://www.bonesandjoints.com.au/students/students-joints/where-do-we-have-joints/{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}
Di ‘Ask a Biologist’, sebuah laman web soal jawab yang dihoskan oleh The Palaeontological Association, soalan mengenai sendi telah dijawab oleh Profesor David Wynick dari University of Bristol, di mana beliau sekali lagi memberikan anggaran yang serupa iaitu dari 250 hingga 350 sendi:
http://www.askabiologist.org.uk/answers/viewtopic.php?id=3009{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}
Dr. Nikota Vizniak mendakwa bahawa terdapat sekitar 472 sendi dalam tubuh manusia:
https://youtu.be/3EGwlh2XHRg{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}
Malah, menurut Dr. Nikita A. Vizniak, angka 360 itu sudah lapuk.
Sebaliknya, beliau mencadangkan kira-kira 472 sendi sebagai jawapan dan
menegaskan bahawa beliau serta pasukannya merupakan yang pertama dalam
sejarah yang berjaya menamakan semua sendi tersebut dengan tepat. Pada
halaman produk bagi bukunya Muscle Manual, ada dinyatakan:
“Multi-disciplinary Peer Reviewed (AT, DC, DO, LMT, MD, ND, PhD, PT,
RMT)”. Dalam sebuah video YouTube, Dr. Nikita menunjukkan senarai penuh
sendi yang terdapat di dalam bukunya (halaman 16) serta memperincikannya
satu persatu. Pautan ke video tersebut: https://www.youtube.com/watch?v=3EGwlh2XHRg&t=2s{._3t5uN8xUmg0TOwRCOGQEcU
target=“_blank” rel=“noopener nofollow ugc”}
Apa yang menarik, mereka yang bersetuju dengan angka 360 pada masa lalu
sekalipun tidak pernah mendakwa bahawa ia adalah jumlah yang tetap. Hal
ini kelihatan bertentangan dengan Muhammad yang bersabda "Setiap seorang
daripada anak Adam telah diciptakan dengan tiga ratus enam puluh sendi"
dan "Manusia mempunyai tiga ratus enam puluh sendi". "Walaupun anda
mungkin mengandaikan bahawa jumlah sendi pada tubuh manusia dewasa
adalah tetap (iaitu 360), hakikatnya tidak sedemikian. Pengamal
perubatan manual perlu menyedari bahawa sehingga seorang daripada setiap
20 pesakit dilahirkan dengan jumlah sendi yang lebih banyak atau lebih
sedikit daripada biasa. Hal ini amat ketara khususnya di bahagian
sekitar turus tulang belakang (…)" [Essential Physics for Manual
Medicine, Martin Young, 2009, hlm. 73].
Hadith tersebut juga menyebutkan tentang "setiap manusia daripada anak Adam…" yang membawa maksud bahawa kanak-kanak lelaki mahupun lelaki dewasa semuanya mempunyai 360 sendi, namun hakikatnya bukan sedemikian kerana hanya orang dewasa sahaja yang memiliki 360 sendi, bukannya kanak-kanak.
- Butiran
- Terakhir Dikemas Kini: 01 April 2026